تحلیل سؤالات مرحله دوم آزمون پرستاری همودیالیز معاونت درمان همراه با پاسخ تشریحی

مقدمه

آزمون‌های تخصصی پرستاری همودیالیز علاوه بر سنجش دانش تئوری، میزان تسلط داوطلبان بر اصول بالینی، استانداردهای مراقبتی و راهنماهای به‌روز این حوزه را نیز ارزیابی می‌کنند. بسیاری از سؤالات این آزمون‌ها تنها با حفظ مطالب قابل پاسخ‌گویی نیستند و نیازمند درک مفاهیم و تحلیل بالینی هستند.

در این مقاله، سؤالات مرحله دوم آزمون پرستاری همودیالیز که توسط معاونت درمان در تاریخ 9 مرداد ماه 1405 برگزار شده است، بدون تغییر در متن سؤال بررسی شده‌اند.آزمون متشکل از 30 سوال چهارگزینه ای که در بازه زمانی 40 دقیقه ای برگزار شد.

در این محتوا به بررسی سوالات آزمون پرداخته شده است، برای هر سؤال، پاسخ صحیح مشخص شده و علت درستی پاسخ و نکات علمی مرتبط به‌صورت خلاصه و کاربردی ارائه شده است تا علاوه بر مرور مطالب، منبعی آموزشی برای پرستاران همودیالیز و داوطلبان آزمون‌های بعدی باشد.

امیدواریم این مجموعه تحلیل‌ها بتواند به درک بهتر مباحث تخصصی همودیالیز، مرور نکات کلیدی و افزایش آمادگی علمی همکاران عزیز کمک کند.

مسابقه روزانه کلاب دیاسیسدانش بالینیت رو محک بزن و جایزه ببر!هر روز یک سوال علمی،یک گام نزدیک تر به جایزه بزرگ!

پاسخ به سوال امروز

بررسی سوالات:

سوال۱:

بهترین و مهم‌ترین مکانیسم برداشت مواد زائد و سموم اورمیک، تنظیم الکترولیت‌ها و اصلاح اسیدوز متابولیک در همودیالیز کدام است؟

۱) حرکت مواد بر اساس گرادیان غلظت از محیط با غلظت بالا به سمت محیط با غلظت پایین از خلال غشا هالوفایبر

۲) حرکت مواد از منطقه دارای فشار هیدرواستاتیک بالاتر به سمت منطقه با فشار هیدرواستاتیک کمتر از طریق مویینه ها

۳) برداشت مواد به صورت حل شده در آب به دنبال اولترافیلتراسیون (Solvent Drug)

۴) برداشت مواد به صورت چسبیده به مولکول های آب (Convection)

سوال۲:

در مورد مشکلات سیستم‌های مختلف بیماران مبتلا به CRF تحت دیالیز، همه موارد صحیح است به جز؟

۱) شیوع پرکاری تیروئید در این بیماران نسبت به جمعیت عادی بالاتر است.

۲) نوروپاتی در بیماران تحت دیالیز نشان‌دهنده پایین بودن Kt/V و نیاز به مداخلات جدی افزایش‌دهنده کفایت دیالیز است.

۳) حتی در صورتی که خانم تحت همودیالیز قاعدگی داشته باشد، بیمار غالبا فاقد تخمک‌گذاری خواهد بود.

۴) دریافت اریتروپویتین می‌تواند موجب کاهش اختلالات هورمون‌های جنسی و عملکرد جنسی در این بیماران شود.

سؤال ۳:

در معیارهای تغذیه‌ای و آزمایشگاهی قابل قبول برای بیمار تحت همودیالیز کدام مورد صحیح نیست؟

۱) آلبومین سرم باید با حمایت تغذیه‌ای بالای ۴ گرم بر دسی‌لیتر حفظ شود.

۲) در هایپوآلبومینمی ، میزان کلسیم سرم افزایش می یابد لذا باید کلسیم یونیزه اندازه‌گیری شود.

۳) در صورت پایین بودن فریتین از ۳۰۰ میکروگرم بر لیتر، تزریق ونوفر مورد نیاز خواهد بود.

۴) نگهداری CRP بیمارا ن دیالیزی زیر ۱۰ میلی‌گرم بر لیتر، نشان‌دهنده دور بودن بیمار از وضعیت های التهابی است.

سؤال ۴:

بر اساس معیار RIFLE، افزایش کراتینین سرم به بیش از دو برابر مقدار پایه و تداوم الیگوری تا ۱۲ ساعت نشان‌دهنده کدام سطح آسیب کلیوی است؟

۱) Risk

۲) Injury

۳) Failure

۴) Loss

سؤال ۵:

کدام‌یک از مکانیسم‌های سه‌گانه تشکیل ادرار در کلیه‌ها در جریان همودیالیز مورد استفاده قرار می‌گیرد؟

۱) فیلتراسیون

۲) بازجذب

۳) ترشح

۴) همه موارد

سؤال ۶:

کدام گزینه در باره ی دیالیز خشک صحیح نیست؟

۱) در اصلاح اختلالات اسید و باز و الکترولیتی مؤثرتر است.

۲) هدف آن کاستن سریع اضافه بار مایع بیمار است.

۳) فقط خون بیمار در صافی جریان دارد و فلوی محلول صفر است.

۴) در اصلاح نشت مایع به فضای سوم )ادم ریه( به کار می‌رود.

سؤال ۷:

در مدیریت استئودیستروفی بیماران کلیوی تحت دیالیز کدام مورد صحیح نیست؟

۱) اولین قدم در مدیریت استئودیستروفی، کاهش سطح فسفر به کمتر از  mg/dl۴ است.

۲) افزایش کلسیم سرم به ۱۰ mg/dl ، با فسفر کنترل‌شده می‌تواند استئوتیت فیبروزا را کنترل کند.

۳) iPTH بیمار باید بین ۱۵۰ تا ۳۰۰ pg/ml حفظ شود تا از بیماری آدینامیک استخوان پیشگیری شود.

۴) پایین بودن سطح ALK Ph نشان‌دهنده ضرورت پاراتیروئیدکتومی است.

سؤال ۸:

در مورد ملاحظات ضروری کنترل عفونت در بخش های همودیالیز کدام مورد صحیح نیست؟

۱) پس از لمس بیمار،تماس با ترشحات بیمار و لمس محیط اطراف بیمار، دست‌ها باید حداقل ۱۵ ثانیه با صابون شسته و سپس آبکشی شوند.

۲) در صورت استفاده از هندراب برای دست، محلول باید مبتنی بر الکل بدون آب با محتوای الکل ۵۰٪ باشد.

۳) استفاده از دستکش جایگزین شستشوی دست‌ها نیست و پس ار درآوردن دستکش باز هم شست و شوی دست ها الزامیست.

۴) اگر بلندی ناخن ها بیش از یک چهارم اینچ باشد، حتی پس از شست و شوی دست هم، باکتری های گرم منفی و قلرچ ها زیر ناخن باقی می مانند.

سؤال ۹:

همه موارد زیر نشان‌دهنده نیاز به افزایش دوز هپارین بیمار است، به جز:

۱) لخته شدن ست و صافی دیالیز

۲) کلیرانس کم صافی در دیالیز

۳) کاهش Kt/V و URR بیمار

۴) مشاهده اکیموزهای خودبه‌خودی در بیمار

کفایت دیالیز و شاخصKT/Vدرباره ی کفایت دیالیز چه قدر می دانید؟! تعریف کفایت دیالیز و روش های افزایش شاخصKT/Vرا در این مقاله بخوانید.

بیشتر بدانید

سوال۱۰:

در مورد مزایای صافی‌های هالوفایبر با غشاهای سنتتیک (مثل PS ) کدام مورد صحیح نیست؟

۱) در هر صافی ده هزارمویینه با قطر 7 میکرومتر،با مقاومت پایین، موجب جریان یافتن خون در یک سطح تبادل وسیع می‌شود.

۲) به علت سازگاری زیستی خوب غشاهای سنتتیک، عملکرد صافی در استفاده مجدد از آن‌ها  (Reuse)ثابت باقی می‌ماند.

۳) تغییرات TMP نمی‌تواند موجب تغییر شکل و حجم این صافی‌ها شود و کنترل دقیق UF در این صافی‌ها ممکن است.

۴) نفوذپذیری بالای غشاهای مصنوعی، خطر فیلتراسیون معکوس از محلول به خون را ایجاد می‌کند.

سؤال ۱۱:

کدام یافته آزمایشگاهی نشان‌دهنده ضرورت متوقف کردن تزریق اپرکس است؟

۱) فریتین بیشتر از ۱۰۰ نانوگرم بر میلی لیتر

۲) TSAT بیشتر از ۵۰٪

۳) هموگلوبین بیشتر از ۱۱ گرم بر دسی لیتر

۴) هماتوکریت بیشتر از ۳۰٪

سؤال ۱۲:

درمورد بیماری که کاتتر وریدی مرکزی دارد، هنگام وصل به دستگاه اولین اقدام کدام است؟

۱) کنترل کاتتر از نظر چسبندگی

۲) شستشوی سر کاتتر با الکل

۳) اطمینان از بسته بودن کلیپس کاتتر

۴) آسپیره کردن هپارین داخل کاتتر به اندازه حجم کاتتر

سوال۱۳:

کدام‌یک از معیارهای زیر برای تشخیص CKD لازم نیست؟

۱) تداوم افت GFR برای بیش از ۳ ماه

۲) کاهش GFR به کمتر از ۶۰ ml/min/1.73m²

۳) کاهش GFR به کمتر از ۱۵ ml/min/1.73m²

۴) آلبومینوری و افزایش نسبت Alb/Cr  ادرار به بیش از ۳۰ mg/g

سؤال ۱۴:

در مورد علل زمینه‌ساز CKD که پیشرفت آن بیمار را نیازمند دیالیز خواهد کرد، همه موارد صحیح است به جز:

۱) پروتئینوری و ادرار کف‌آلود شایع‌ترین تظاهر بالینی اختلال عملکرد کلیه به دنبال کارسینوما و آدنوکارسینومای کلیوی است.

۲) گلومرولواسکلروزیس ناشی از دیابت، معمولا به ده تا بیست سال زمان برای ایجاد علایم واضح کلیوی نیاز دارد.

۳) نیمی از مبتلایان به بیماری کلیه پلی‌کیستیک پس از ۵۰ سالگی نیازمند درمان جایگزینی کلیه خواهند شد.

۴) آمیلوئیدوز با ایجاد رشته های پروتئین‌ی سنگین،هم  می‌تواند علت و هم پیامد بیماری مزمن کلیه باشد.

سؤال ۱۵:

در مورد اختلالات سیستم ایمنی در بیماران تحت دیالیز، همه گزینه‌ها صحیح است بجز:

۱) عفونت دومین علت مرگ‌ومیر این بیماران است و شایع‌ترین منبع آن (حدود ۶۰٪) پرمیکت‌ها و شالدون‌ها هستند.

۲) تمام بیماران تحت دیالیز نیازمند واکسیناسیون علیه آنفلوانزا، پنوموکوک و هپاتیت B هستند.

۳) تب بارزترین علامت عفونت در بیماران دچار نارسایی کلیوی و اورمیک است.

۴) علاوه بر لوکوپنی، کاهش توان فاگوسیتوز لکوسیت‌های بیمار به علت اورمی، بیمار را مستعد عفونت می‌کند.

سؤال ۱۶:
در مورد تبعات قلبی عروقی ناشی از اورمی کدام مورد صحیح نیست؟

۱) مشکلات قلبی عروقی اولین علت مرگ و میر بیماران کلیوی است.

۲) افزایش لیپوپروتئین لیپاز کبدی در این بیماران ایجاد شده و منجر به عوارض عروق قلبی و مغزی میشود.

۳) 80 درصد بیماران CKD، از فاز3 ESRD مبتلا به HTN میشوند.

۴) پریکاردیت و افیوژن پریکارد با درد قفسه سینه و تب ، نهایتاً به تامپوناد قلبی که یک اورژانس پزشکی محسوب میشود، می انجامد.

سؤال۱۷:

حداکثر  UFRمجاز حین دیالیز چقدر است؟

۱) 5 ml/kg/hr

۲) 8  ml/kg/hr

۳) 13 ml/kg/hr

۴) 15 آ ml/kg/hr

سؤال ۱۸:

کدامیک از موارد زیر جزو قاعده 6، به عنوان معیار عینی در ارزیابی بلوغ دسترسی عروقی نیست؟

۱) شش هفته از زمان ایجاد فیستول شریانی وریدی گذشته باشد.

۲) با بستن تورنیکه، یک حوضچه خونی با قطر شش میلیمتر مشهود شود.

۳) حجم رگ از شش میلی متر بیشتر نباشد.

۴) در 6 بار کانولاسیون متوالی، کبودی بیش از شش میلیمتر ایجاد نشود.

سؤال ۱۹:

بر اساس استانداردهای لازم برای آب مورد استفاده در دیالیز خونی (AAMI)، رعایت همه موارد زیر در خصوصیت کیفیت آب RO صحیح است، به جز:

۱) حداکثر تعداد کلونی های باکتری مجاز آب RO کمتر از 200 CFU/CC باید نگهداری شود.

۲) عدم برداشت کلر و فلور آب شهری از طریق زغال فعال، بیمار را دچار همولیز و درد قفسه سینه و تهوع استفراغ خواهد کرد.

۳) در صورت استفاده از اشعه ماورای بنفش در زنجیره تصفیه آب در RO، اندوتوکسین آب به صفر میرسد.

۴) در صورت بالا بودن سدیم آب مورد استفاده در دیالیز، خطر افزایش فشار خون، ادم ریوی، تشنج و کما ، بیمار را تهدید میکند.

سؤال ۲۰:

در مورد توضیح آب در بدن همه گزینه های زیر صحیح است، بجز:

۱) 60 درصد وزن بدن یک بزرگسال از مایعات با نسبت 40 درصد داخل سلولی و 20 درصد خارج سلولی تشکیل شده است.

۲) پلاسمای خون تنها 3 لیتر از کل 20 درصد مایعات خارج سلولی را به خود اختصاص داده است.

۳) توزیع مایعات بدن بین فضاهای داخل سلولی، بین سلولی و داخل عروقی تحت تأثیر فشارهای هیدرواستاتیک مویرگی، فشارهای انکوتیک و اسمزی صورت میگیرد.

۴) برای تعادل مایعات بدن و پاک شدن بدن از سموم و مواد زائد متابولیک، روزانه 700 سی سی دفع ادرار مورد نیاز است.

سؤال ۲۱:

در بیماری با فشار وریدی 150 میلیمتر جیوه که باید چهار ساعت دیالیز، سه کیلوگرم وزن کم کند، TMP مورد نیاز چقدر است؟ ضریب آبگیری صافی را 10 فرض کنید.

  1800  mmHg  (1

18 mmHg  (2

 75 mmHg  (3

 750mmHg  (4

سوال ۲۲:

درمورد مشکلات جسمی و تظاهرات بالینی مبتلایان بهCRFتحت دیالیز همه ی موارد صحیح است به جز؟

1)بی توجهی به بهداشت دهان و دندان بیمار دیالیزی موجب افزایش CRP آنها و افزایش خطر آترواسکلروز می شود.

2)برای کنترل مشکلات گوارشی ناشی از افزایش گاسترین آنتی اسید های حاوی آلومینیوم بهترین داروهایی هستند که برای این بیماران تجویز می شوند.

3)هایپرپاراتیروئیدیسم ثانویه بیماران تحت دیالیز موجب تشدید آنمی ناشی از کاهش خونسازی در مغز استخوان آنها می شود.

4)کلسیفیکاسیون متاستاتیک و رسوب کلسیم در بافت های نرم با افزایش حاصلضرب کلسیم در فسفر این بیماران به 75 mg/dl اتفاق می افتد.

سوال ۲۳:

کدام یک از مداخلات زیر هنگام کانولاسیون به طور اختصاصی برای به حداقل رساندن recirculation استفاده میشود؟

1) حفظ فاصله چهار تا پنج سانتیمتری محل وارد کردن سوزن شریانی از فیستول.

2)انجام کانولاسیون با فاصله نیم سانتیمتری از محل ورود سوزن نوبت قبل.

3)فاصله دادن سوزن شریانی و وریدی از هم حداقل یک اینچ.

4) حفظ گردش خون کافی فیستول با ممانعت از افت فشار خون بیمار.

سوال۲۴: 

بروز سردی، پارستزی و گنگرن و نکروز در انگشتان دست دارای دسترسی عروقی، نشان دهنده کدامیک از عوارض زیر است؟

1)سندروم سرقت خون

2)هایپوکلسمی

3)آنوریسم عروقی

4)سندروم خون سیاه

سوال ۲۵:  

بیمار در اولین جلسه دیالیز خونی پس از نیم ساعت دچار سردرد ضربان‌دار، افزایش فشار خون، تهوع و استفراغ، و کاهش سطح هوشیاری و تشنج می‌شود. کدام عارضه محتمل‌تر است؟

1) سندرم عدم تعادل

2)همولیز

3)آمبولی هوا

4)سندرم آب سنگین

سوال ۲۶: 

استفاده از پروفایل اولترافیلتراسیون همه مزایای زیر را ایجاد میکند، به جز؟

۱) موجب افزایش اولترافیلتراسیون نسبت به حالت آف بودن پروفایل UF میشود.

۲) با تغییر سرعت برداشت مایع از خون بیمار در بازه های زمانی مختلف، موجب جلوگیری از اپیزودهای هیپوتانسیون در بیمار میشود.

۳) بر اساس سوابق و علائم بالینی بیمار، با انتخاب پروفایل مناسب، میتوان بین برداشت مایع و سرعت پر شدن بستر عروقی تعادل بهتری ایجاد کرد.

۴) موجب افزایش تحمل بیمار به وزنگیری و کاهش بروز عوارض حاد دیالیز میشوند.

۲۷سؤال:  

در مورد آنتی‌کوآگولاسیون حین دیالیز کدام گزینه صحیح نیست؟

1)در بیماران دچار خونریزی فعال، پریکاردیت، یا ترومبوسیتوپنی، هپارین صرفاً باید در مرحله پرایم با نرمال سالین استفاده شود.

2)در دیالیز با هپارین کم، دوز هپارین معمولاً ده واحد هر کیلوگرم وزن تجویز می‌شود تا ACT در حد 110 حفظ شود.

3)در بیمارانی که دسترسی عروقی آنها AVF یا گرافت است، انفیوژن مداوم هپارین باید در تمام مدت دیالیز ادامه داشته باشد.

4)در بیماران تحت درمان با گلیکوزیدهای قلبی و تتراسایکلین، اثرات هپارین کاهش یافته و نیاز به افزایش دوز وجود دارد.

سوال۲۸:

اگر به دلیل اولترافیلتراسیون بیش از حد بیمار در پایان دیالیز پایینتر از وزن خشک قرار گیرد، همه خطرات زیر او را تهدید خواهد کرد، به جز:

1)تشنگی و هایپوولمی

2)تشکیل لخته در AVF

3) اتساع وریدهای ژوگولار

4) افت فشار خون ارتوستاتیک

سوال۲۹: 

در خصوص کانداکتیویتی محلول دیالیز کدام عبارت صحیح نیست؟

۱- غلظت یون سدیوم محلول دیالیز تعیین کننده میزان کانداکتیویتی است.

۲- محلول دیالیز low conduct موجب افت فشار خون، اسپاسم عضله و همولیز گلبولهای قرمز خواهد شد.

۳- محلول دیالیز high conduct موجب سردرد، پلاسمولیز گلبولهای قرمز و افزایش فشار خون خواهد شد.

۴- میزان کانداکتیویتی تحت تأثیر غلظت ذرات غیر یونیزه، مانند گلوکز محلول دیالیز است. 

۳۰ سوال:

کدامیک از موارد زیر با سرعت انتشار مواد در همودیالیز رابطه معکوس دارد؟

۱) وزن مولکولی مواد

۲) سرعت جریان خون

۳) دما و سرعت جریان محیط دیالیز

۴) شیب غلظتی مواد در دو سوی غشا

تحلیل سوالات مرحله اولجهت مشاهده ی سوالات به همراه تحلیل پاسخ های مرحله ی اول آزمون همو دیالیز معاونت درمان کلیک کنید!

مشاهده

منبع:

مرحله ی دوم آزمون پرستاری همودیالیز معاونت درمان مرداد 1405